Flag of Karakalpakstan.svg Qoraqalpoqcha (kaa)
Tahrirlash

OtTahrirlash

kam

Flag of Uzbekistan.svg Oʻzbekcha (uz)
Tahrirlash

Morfologik va sintaktik xususiyatlariTahrirlash

kam

AytilishiTahrirlash

EtimologiyasiTahrirlash

KAM Bu tojikcha ravish 'oz' maʼnosini anglatadi (ТжРС, 177). Bu Ravishdan oʻzbek tilida kamay- feʼli yasalgan (OʻTIL, I, 363).
Oʻzbek tilining etimologik lugʻati (III-jild) maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

\f. — oz, ozgina, arzimas

Maʼnoviy xususiyatlariTahrirlash

MaʼnosiTahrirlash

1

Talab, meʼyor yoki odatdagiga nisbatan miq-dori yetarli boʻlmagan; oz. ◆ Kam yerli dehqon (map.). Yigʻilishda odam kam boʻldi. Bu yil yogʻingarchilik kam boʻldi. n ◆ Chorshanba kuni dalaga qoʻsh chiqishi kerak. Lekin, haqiqat-ga qaraganda, ulovimiz kam. A. Qahhor, «Qoʻshchinor chiroqlari» .

2 Umuman, mikdori oz, koʻp emas. ◆ Gapni kam soʻzla, ishni koʻp koʻzla. Maqol . n ◆ Tibbi-yot ilmida kam uchraydigan voqea. T. Murod, «Ot kishnagan oqshom» . ◆ Kapsanchilarda chakka oʻtmagan uy kam qoldi. A. Qahhor, «Qoʻshchi-nor chirokdari» .

3 Egalik shaklidagi ayrim soʻroq ol-moshlari bilan qoʻllanib, qiyoslanuvchi shaxs yoki narsadan kamchiligi yoʻq ekan-lik maʼnosini ifodalashga xizmat qila-di. ◆ Boshqalardan nimasi kam?! Undan qayeri kam? n [Kimsanoy] ◆ Gʻayratli, oriyatli juvon edi. Mana, Kanizak zveno boʻlar emish, Kimsanoyning Kanizakdan nimasi kam? A. Qahhor, «Qoʻshchinor chiroqlari» . ◆ Oʻsha latta-dan kam joyim bormi ?! U . Hoshimov, Qal-bingga quloq sol.

4 Yetishmay turgan, kerak boʻlib turgan. ◆ -Keling, keling, Shorajab, — dedi qalan-darga qarab Safar, — bir siz kam edingiz. S. Ayniy, «Qullar» .

5 ot vzf. Yetishmovchilik, yetishmagan narsa. ◆ Kamini toʻgʻrilamoq. n ◆ Sizning dav-latingizda yeyish-ichishdan, aysh-ishratdan kamim yoʻq. "Ertaklar" .

6 s. t. Sonlar bilan birga kelib, mu-ayyan miqdorning toʻlishi uchun oʻsha miq-dorga oʻzi qoʻshilib kelgan son bildirgan mikdor yetishmasligini bildiradi. ◆ Bir kam qirq. Bobom ikki kam toʻqsonga kirdi. n ◆ Bir kam oʻttiz boʻlak boʻlib, toʻp boʻlib, hin-diga teging. "Goʻroʻgʻli" .

7 Baʼzi soʻzlarga birikib, qoʻshma soʻz yasash uchun xizmat qiladi: ◆ kamgap, kamda-romad, kamhosil va b .

Bir kami Qilmagan ishi (kamchiligi) gapdan anglashilgan narsa ekani, uni ba-jarishga norozilik ohangi bilan ifoda-lanadi. ◆ Bu nimasi?.. Bir kamim ot yetaklab yurish qoluvdi? Gazetadan . Kam boʻlmang Yaxshi tilak bildiradi; yashang, kamol toping. ◆ Xoʻsh, qizim, tabriklarimni qabul qiling.. ich-ichimdan xursandman, ilohim, kam boʻl-manglar. LLI . Rashidov, Boʻrondan kuchli. Kam boʻlmaslik Zarar-ziyon koʻrmaslik, ziyon qilmaslik. ◆ ..ayniqsa, ota-onasining gapiga kirib, oʻzining kam boʻlmaganligi haqida ancha koʻpirib, koʻp gapirdi. K. Yashin, «Hamza» . ◆ Un-doq dema, qizim! Gapimga kirib, kam boʻl-dingmi ? [hovlini koʻrsatib\ Mana! A. Qah-hor, Qoʻshchinor chiroqlari. ◆ Bizga uxiioc bilan qoʻl bersang, kam boʻlmaysan. "Mushtum" .


SinonimlariTahrirlash

AntonimlariTahrirlash

КАМ. Oʻzbek tilining izohli lugʻati maʼlumotlaridan foydalanilgan; q. Adabiyotlar roʻyxati.

TarjimalariTahrirlash

Morfologik va sintaktik xususiyatlariTahrirlash

kam

AytilishiTahrirlash

OtTahrirlash

kam (koʻplik kamlar)

Ruscha ru

kam
1 малый недостаточный, незначительный; скудный; // мало, немного, недостаточно; редко; ◆ ~ miqdor малое количество; ◆ ~ ishlatiladigan ibora малоупотребительное выражение; ◆ ~ tajribali xodim малоопытный работник; ◆ ~ tekshirilgan (или oʻrganilgan) малоизученный; ◆ ~ yerli dehqon ист. малоземельный крестьянин; ◆ suvi ~ daryo маловодная река; ◆ aqli ~ слабоумный, скудоумный; ◆ bu ~ этого мало; этого недостаточно; ◆ men uni ~ koʻraman я его редко вижу; ◆ hammadan ~ меньше всего; ◆ oʻn baravar ~ в десять раз меньше; ◆ uning sendan qayeri ~? чем он хуже тебя?; ◆ mening hech narsadan ~ joyim yoʻq у меня нет ни в чём недостатка; ◆ keng boʻlsang, ~ boʻlmaysan посл. будешь щедр, ущерба не потерпишь;◆ yashang, ~ boʻlmang! будьте здоровы, не видеть вам нужды! (пожелание); ◆ Mening yerimni ekib ~ boʻldingizmi? (А. Ќаћћор, «Сароб») Разве вы понесли убыток от того, что засеяли мою землю?
2 в ряде сочетаний с числительными переводится русским предлогом без; ◆ soat chorak ~ oʻn без четверти десять; ◆ soat beshta ~ bir boʻldi без пяти минут час; ◆ bir ~ ellik разг. (букв. без одного пятьдесят) сорок девять; ◆ yoshim uch ~ yetmishda мне шестьдесят семь лет; ◆ besh tiyini ~ uch soʻm разг. без пяти копеек три рубля (т. е. 2 рубля 95 коп); ◆ "Ishchi" kolxozida Ashirmat degan yigit har kuni sal ~ toʻrt mehnat ishlaydi (А. Ќаххор, «Ќўшчинор») В колхозе «Ишчи» парень по имени Аширмат ежедневно вырабатывает чуть меньше четырёх трудодней; ◆ ~ deganda = kamida .